Charles Mingus – Orange Was the Colour of Her Dress, Then Blue Silk

McCartney Plays the Flute. Lady Gaga Plays Violin. Dave Grohl Plays Triangle. Albumtitels die allemaal niet bestaan en die waarschijnlijk ook nooit het daglicht zullen zien. Mingus Plays Piano bestaat gelukkig wel. Toen deze plaat in 1963 uitkwam, moet dat bij liefhebbers van de bekende bassist net zoveel verbazing hebben opgewekt als een carrièreswitch van Gaga dat nu bij ons zou doen. In datzelfde jaar had Mingus nog The Black Saint and the Sinner Lady en Mingus Mingus Mingus Mingus Mingus Mingus met verschillende formaties uitgebracht, maar op Mingus Plays Piano nam hij voor het eerst afstand van zijn rol als (strenge) bandleider en van zijn contrabas. Niet alleen stond hij nu achter een nieuw instrument, hij deed het ook nog eens alleen: de enige persoon waar Mingus deze keer strenge eisen aan kon stellen was zichzelf.

Mingus Plays Piano is een album dat in z’n geheel geluisterd moet worden. De elf nummers lopen in elkaar over alsof ze één verhaal vertellen en doen dat in de voor Mingus bekende combinatie van warme blues en meer nerveuze jazz. Hij laat je wegzakken in romantische melodieën en titels als ‘I’m Getting Sentimental Over You’, maar houdt je tegelijkertijd scherp door op onvoorziene momenten onverwachte wendingen te nemen. Ik hoor in Mingus Plays Piano een humor die ik – terecht of onterecht – altijd bespeur bij Mingus. De titel van ‘Orange Was The Color Of Her Dress, Then Silk Blues’ klinkt als een mopje dat ik nog moet zien te begrijpen, terwijl Mingus wiegend op zijn pianokruk met pretoogjes geduldig wacht tot het kwartje valt. Op 1:55 neuriet hij plagend met zijn pianonoten mee.

Mingus was misschien een betere bassist dan pianist, maar de composities op Mingus Plays Piano zijn betoverend, misschien juist door hun lichte en speelse karakter. De ondertitel van het album verklaart grotendeels hoe dat komt: “spontaneous compositions and improvisations.” Dankzij die spontaneïteit krijgen we een kijkje in Mingus’ brein en de eerste, nog onafgewerkte, ideeën die daar geboren worden. Het doet me denken aan een zin die eens door Mingus, en daarvoor en daarna door vele andere met andere bewoordingen, gezegd is: “Anyone can make the simple complicated. Creativity is making the complicated simple.” In Mingus Plays Piano geldt dat zeker.

Als ik Mingus Plays Piano opzet, begin ik altijd eerst met het afspelen van ‘Orange Was The Color Of Her Dress, Then Silk Blues’ voordat ik aan de rest begin. Mingus’ dagdroom over een mooie dame in oranje klinkt in elke noot door, zowel in het verleidelijke beginthema, als in het ondeugende tussenstuk waar hij zelf, in gedachten verzonken, vergeet stil te blijven. Voor mij is er geen twijfel dat Mingus  zijn polo op de hoes van de plaat heeft aangepast aan de oranje jurk die hij niet uit zijn hoofd krijgt.

Tags: , , ,

-->