nummer van 07/12/2013 door

‘Elephant Gun’ van Beirut

een herinnering aan een herinnering

Beirut – Elephant Gun (Official Video)

Soms heb je van die dagen dat je denkt: waar zou Beirut tegenwoordig uithangen? Het laatste wat ik over de sympathieke indiefolkband hoorde was dat Snoop Lion, de enige echte, begin dit jaar hun nummer ‘Nantes’ in zijn nieuwe single had verwerkt. Op de site van de band zie ik dat ze drie shows in de VS speelden dit jaar, waarvan de laatste eind september plaatsvond. Het laatste album stamt uit 2011. Een maand geleden droomde ik over een verlaten speelplaats waar geen kinderen maar volwassen mannen in pak rondraasden, op de klanken van Beirut. Ik ben, kortom, een beetje bang dat Beirut iets uit het verleden is dat nooit meer terug zal komen.

Beirut bracht debuutplaat The Gulag Orkestar in mei 2006 uit. Achter de band zat de destijds 20-jarige Zach Condon, een Amerikaanse jongen die nog voor zijn eindexamen de schoolbanken verliet om te reizen door het cultuurrijke en mysterieuze Europa. Verder dan Parijs trok hij uiteindelijk niet, maar met de rest van Europa kwam hij alsnog in aanraking. Zo liet iemand hem op een dag traditionele folk- en zigeunermuziek horen uit Servië, Hongarije, Bulgarije en Macedonië, waarvan hij meteen in de ban raakte. In een interview met Pitchfork uit 2006 blikt hij terug op de reis waarin het zaadje werd geplant voor het verdere verloop van zijn muzikale ontwikkeling.

…the kids [in Paris] are obsessed with Balkan music. The kids that have [Air’s] Moon Safari, and it’s their favorite record, they also have Boban Markovic Orkestar CDs lying around, too. (…) …it was totally an awakening for me, this stuff. And hearing it not as… I don’t know. Not just the stuff your grandparents would listen to, but hearing it new and fresh.

The Gulag Orkestar zat inderdaad vol elementen die de folkmuziek in het oosten van Europa zo kenmerkt, zoals complexe ritmes, een accordeon en een arsenaal aan blazers. Condons nieuwbakken liefde voor Balkan brass, een populair genre in Servië, Bulgarije en Macedonië, klonk door in liedjes als ‘The Gulag Orkestar’, ‘Bratislava’, én ‘Siki Siki Baba’, een cover van de Macedonische brassband Kocani Orkestar (waarmee Zach Condon later ook zou optreden). Condon zingt en bespeelt daarnaast flügelhorn, ukelele, mandoline, accordeon, orgel, piano en percussie. De trompet, ook in handen van de getalenteerde frontman, vormt op de plaat het middelpunt van een vrolijke chaos aan uitbundig spelende muzikanten waarin geen druppel zigeunerbloed stroomt. Hetzelfde instrument riep in 19e eeuws Servië soldaten bijeen en kondigde veldslagen af maar werd ook, wanneer men moest wachten, ingezet ter vermaak en verbroedering. Balkan brass was in zekere mate verzetsmuziek, een genre dat geleidelijk in het dagelijkse leven van het gewone volk doordrong. Op belangrijke gebeurtenissen zoals geboortes, bruiloften en begrafenissen is de muziek niet meer weg te denken. Goran Bregović toert sinds 1998 rond met wat hij zijn The Wedding and Funeral Orchestra noemt, traditie in een nieuw jasje, en succesvol ook.

Foto: Anja Weber

Zach Condon wist met zijn unieke stemgeluid en vaardige manier van liedjes schrijven een rijke muzikale traditie naar een hedendaags publiek te brengen, dat indiemuziek volledig had omarmd maar altijd hongerig was naar meer. Dankzij liedjes als ‘Postcards From Italy’ en ‘Elephant Gun’ werd Oost en West verenigd, wereldmuziek met pop vermengd en de trompet een sexy instrument. De hype was in volle gang in 2007 toen ik hoorde van een concert in Paradiso, waarvoor ik slechts één kaartje kon bemachtigen alvorens het uitverkocht raakte.

De spanning in de zaal steeg naarmate de band op zich liet wachten en ik herinner me dat vóór me twee meisjes met bandana’s zich op uitdagende manier stonden warm te dansen, naast een jongen met een dun blond snorretje die zijn makker met hoed omarmde en een kreet van ongeduld uitsloeg: “het Balkankwartiertje!” Een uur later stond ik nog steeds met open mond te kijken naar de massale menigte, die ongeremd losging op de muziek waarmee ik was opgegroeid, muziek die ik associeerde met een oudere generatie die nog in klederdracht liep, muziek die op dorpse bruiloftsfeesten klonk waar alcoholvoorraden nooit opraakten, evenals dubieuze lappen vlees. De grote zaal van Paradiso was in de ban van Beirut. Het was even aangenaam als wonderlijk.

Als een personage in Midnight in Paris verlang ik terug naar dat optreden van Beirut in 2007, wetende dat ik eenmaal daar een nog sterkere drang zal voelen naar een verder verleden dat alleen nog maar in mijn herinnering bestaat.

Tags: , , ,

-->