nummer van 01/05/2013 door

‘Suite: Judy Blue Eyes’ van Crosby, Stills & Nash

Een gevierendeeld spektakel

Crosby, Stills & Nash – Suite Judy Blue Eyes

Een muziekstuk is een suite wanneer het uit meerdere, duidelijk te onderscheiden delen bestaat. De term is voortgekomen uit de hoofse danspraktijk in het Frankrijk van de zeventiende eeuw, maar verspreidde zich al snel over het noordelijke gedeelte van Europa. Aanvankelijk werd de vorm van een suite gekozen om meerdere soorten dansen in één muziekstuk te kunnen verwerken. De klassieke suite, die in Frankrijk ontstond rond 1650, heeft de volgende volgorde in de dansen, volgend op een inleidende ouverture:

  1. Allemande
  2. Courante
  3. Sarabande
  4. Gigue

Met deze vier dansvormen heeft ‘Suite: Judy Blue Eyes’ helemaal niets te maken, maar dat weerhield de heren Crosby, Stills en Nash er niet van om die liedje zo aan te duiden. Het staat natuurlijk wel lekker interessant, moeten de toch wat pretentieuze hippies destijds hebben gedacht. Dat het nummer uit verschillende gedeelten bestaat, is echter onmiskenbaar. Vier, om precies te zijn, precies het goede aantal om alsnog een beetje door te gaan voor klassieke suite. Stephen Stills schreef het voor zijn ex-vriendin, singer/songwriter Judy Collins. Naast het feit dat de titel natuurlijk een leuk alternatief is voor het wat gezapiger lezende sweet Judy blue eyes, paste de suite-vorm vooral perfect bij de gemengde (zeg gerust: schizofrene) gevoelens die hij had over zijn plotseling beëindigde relatie met de dame. Het is echter geen persoonlijk, ingetogen liedje geworden, maar een groots muzikaal feest waar Graham Nash en David Crosby minstens zoveel in te brengen hebben als hun bandmaatje Stills. Maar daar ben je dan ook één van ’s werelds beste close harmonybands voor. Afijn, geen tijd te verliezen, we moeten nog vier prachtige stukjes muziek analyseren.

Deel 1 (0:00 – 2:55)

De band begint vurig, plectrums stevig tussen duim en wijsvinger geperst, met een opgewekte akoestische gitaarriff. Weinig tijd om te acclimatiseren krijg je niet, want na tien seconden beginnen de heren aan het eerste couplet. We horen die ontzettend kenmerkende samenzang. Niet alleen Stills doet zijn beklag; hij neemt meteen twee vrienden mee om hem dapper bij te staan.

It’s getting to the point
Where I’m no fun anymore
I am sorry
Sometimes it hurts so badly
I must cry out loud
I am lonely
I am yours, you are mine
You are what you are
You make it hard

Het is meteen evident dat het hier gaat om een klassieke break up song. Toch klinken de heren opvallend opgewekt, alsof ze heilig in de oude theorie geloven dat zelfs het allerslechtste nieuws nog prima te verteren is, wanneer je het met een glimlach vertelt. Zo klinkt het eerste gedeelte ook: je weet dat er iets gaat gebeuren, maar in het algemeen klinkt de muziek nog iets te gezellig om echt te raken.

Deel 2 (2:55 – 4:43)

Het tempo wordt gehalveerd, de mannen nemen eindelijk de tijd om even rustig met je te gaan zitten om te vertellen wat er nou echt aan de hand is. De koortjes worden per zin mooier en voller. Het kippenvel dringt zich langzaam aan je op.

Friday evenin’, Sunday in the afternoon
What have you got to lose?
Tuesday mornin’, please be gone, I’m tired of you
What have you got to lose?

En dan, op 3:38, breekt de stem van Stills keihard door dat koor heen. Geen gezelligheid meer, even ook geen gepronk met spitsvondige harmonieën, maar de pure ellende van een man met een gebroken hart. “Can I tell it like it is?” – Ja, Stephen, zeg het haar.

Can I tell it like it is?
(Help me I’m suffering)
Listen to me baby
It’s my heart that’s a-suffering
(Help me I’m dying)
It’s a dying, that’s what I have to lose

Het tweede deel is een trip, een duik in een diep meer van hartezeer. Even denk je nooit meer boven te komen, maar dan klinkt er weer een wat opgewektere melodie. Ben je daar al wel aan toe? We gaan het proberen.

Deel 3 (4:43 – 6:25)

Suite: Judy Blue EyesDe akoestische gitaar soleert er lustig op los en de begeleiding wordt steeds gezelliger. Bang voor een even doorzichtige façade als in het eerste deel, houd je je oren achterdochtig gespitst. Wanneer de eerste zin wordt gezongen is echter ieder spoortje van wantrouwen verdwenen. Crosby, Stills en Nash zijn hier op hun intiemst. Sterker nog: ze zijn zélf nogal onder de indruk van het moment dat ze in dit derde deel creëren. In een alternatieve versie van het nummer kan Stills zich zelfs niet bedwingen en roept uitgetogen “beautiful!” na die eerste zin. Voor de officiële versie vonden ze dat waarschijnlijk toch iets te eigengeil. Had het er toch ingelaten jongens, op dit punt van het nummer is iedereen het al lang roerend met jullie eens.

Deel 4 (6:34 – 7:25)

Na de spanning zorgvuldig te hebben opgebouwd is het weer tijd om te knallen. Het is bijna feest en van het verdriet om Judy met haar blauwe ogen is bijna niets meer te bekennen. Stills joelt op volle kracht een melodie die zo losbandig is dat hij er in al zijn depressiviteit waarschijnlijk niet de juiste woorden voor kon vinden. De oplossing? Spaans. En dan geen betekenisvol Spaans, want ook dan zou je gedwongen zijn om enigszins je echte gevoelens op papier te zetten, maar een merkwaardig soort brabbelspaans. Als we de tekst van dit laatste deel zouden moeten uitschrijven, dan zou het er ongeveer zo uitzien:

¡Que linda! Me recuerda a Cuba
La reina de la Mar Caribe
Quiero sólo visitarla allí
Y que triste que no puedo. ¡Vaya!
O Va! O Va!

In het Nederlands:

Hé mooierd! Ik word herinnerd aan Cuba
De koningin van de Caribische zee
Ik wil haar alleen daar opzoeken
En ik ben verdrietig dat dat niet kan. Gaan!
Oh, ga! Ga!

Toch weer die façade, maar inmiddels hebben we zoveel met Stephen Stills meegemaakt dat we het hem vergeven. Ik begrijp hem wel. Het grootste deel van de suite mag dan wel geschikter zijn om bij te huilen dan om op te dansen, maar op dit moment schudden we onze heupen ongegeneerd heen-en-weer. Laten we het doen voor Stephen en zijn gebroken hart. Of op zijn minst als blijk van waardering voor het drietal dat met hun samenzang de wereld eventjes een beetje mooier maakte.

Tags: , , , , , ,

-->