nummer van 12/02/2013 door

‘Orange Crate Art’ van Brian Wilson & Van Dyke Parks

Op zijn best in de schaduw van anderen

https://youtube.com/devicesupport

Hoewel er meer dan genoeg over The Beach Boys zelf te vertellen valt, ga ik vandaag niet al te diep in op het eindeloos boeiende verhaal achter de opnames van het album Smile. Onder meer omdat Gabriela het daar al eens eerder over heeft gehad, maar vooral omdat ik me vandaag eens volledig wil richten op een van de secondanten die Brian Wilson in die tijd van buiten de band haalde: Van Dyke Parks. Deze “skinny kid with a unique perspective” en “a fondness for amphetamines” zoals Wilson hem omschreef, kwam ergens in 1966 in het leven van de Beach Boys-zanger. Hij werkte op dat moment net aan ‘Good Vibrations’ maar was niet tevreden over het werk dat tekstschrijver Tony Asher tot dan toe had geleverd en vroeg Parks of hij de tekst niet wilde schrijven. Die bedankte voor de eer, maar fluisterde hem ondertussen nog wel even het geniale idee voor de karakteristieke cellopartij van het nummer in, die je hoort inzetten op 0:30.

Het mocht niet zo zijn

De basis voor een vruchtbare samenwerking was gelegd, die met Smile moest gaan uitgroeien tot een ongekend meesterwerk. Er werd voor enkele duizenden dollars aan drugs ingeslagen en het tweetal ging aan het werk in de zandbak die Wilson destijds in zijn woonkamer had staan. Dat leverde nog een handjevol nummers op voordat het project eind 1966 dankzij drugs, psychische problemen en spanningen binnen de band aan een voortijdig einde kwam. Tracks als ‘Surf’s Up’, ‘Heroes And Villains’, ‘Cabin Essence’ en ‘Wind Chimes’ laten op de in 2011 verschenen The Smile Sessions wel horen dat een verdere samenwerking nog tot hele mooie dingen had kunnen leiden.

Twee handen op een gitaar

Dat gebeurde bijna dertig jaar later alsnog met Orange Crate Art, al werd dat album met minder lof onthaald dan The Smile Sessions. De hoge verwachtingen werden niet ingelost en het album raakte wat in de vergetelheid. Logisch, aangezien de fans wellicht verwachtten dat het duo in 1995 verder zou gaan waar het in 1966 was gebleven. Maar de opzet was anders dan destijds absoluut niet om The Beatles te snel af te zijn in de ambitie om een popalbum van symfonische klasse te maken. Het moest een album worden met warme herinneringen naar de tijd dat ze allebei nog zorgeloos muziek maakten in Californië. Ook droeg Wilson dit keer alleen in vocaal opzicht bij aan de plaat, hij wilde zich niet met de muziek bemoeien en eindelijk weer eens zonder verwachtingen en in alle vrijheid aan een plaat werken. Wie de vergelijking met Smile laat varen hoort een album vol behaaglijke melodieën, complexe composities en een ontspannen Wilson, die na deze plaat eindelijk zelf weer zin kreeg om muziek te maken.

Ook al leidde het niet direct tot het gewenste resultaat, de eerste samenwerking met Wilson was voor Parks wel het begin van een lange carrière, waarin hij naast zes soloalbums vooral veel ongeëvenaarde arrangementen voor anderen componeerde. Een paar opmerkelijke stukken:

‘Emily’ van Joanna Newsom

De eerste keer dat ik me echt bewust werd van de ondoorgrondelijke muzikale wegen van Van Dyke Parks, was toen ik Ys van Joanna Newsom hoorde. De zangeres en harpiste houdt er zelf al behoorlijk onnavolgbare ideeën op na, maar de strijkersarrangementen van Parks kruipen pas echt onder je huid, om daar de vreemdste capriolen uit te halen.

Joanna Newsom – Emily

‘The Bare Necessities’ van Terry Gilkyson

Het is niet alleen maar artistiek verantwoorde virtuositeit wat Van Dyke Parks in zijn carrière heeft geproduceerd. Een van zijn eerste betaalde klussen nadat hij zich in Californië had gevestigd, was het werken aan de soundtrack van de Disneyfilm Jungle Book. Terry Gilkyson huurde hem in om het nummer ‘The Bare Necessities’ te bewerken tot het eindresultaat dat uiteindelijk de film haalde en zelfs voor een Oscar werd genomineerd.

‘All I Want Is You’ van U2

De afsluiter van U2’s Rattle And Hum is in de basis muzikaal gezien niet zo heel interessant. Het nummer draait voornamelijk om twee akkoorden, waarbij het refrein slechts één ander akkoord ter afwisseling biedt. Maar zodra de strijkers van Parks erbij komen krijgt het nummer vanaf 0:23 voorzichtig meer en meer lading. De beperkingen in de basis lijken voor Parks alleen maar meer reden om zijn eigen weg te zoeken, met prachtige melodieuze zijwegen tot gevolg.

U2 – Rattle And Hum – 17 – All I Want Is You

‘Ik Blijf Jouw Leven Lang Bij Mij’ van Acda en De Munnik

Van Brian Wilson naar Acda en De Munnik, het lijkt een stap die je niet zou kunnen verzinnen, maar Van Dyke Parks maakt ‘m gewoon. Over het tot stand komen van deze samenwerking zijn weinig spannende verhalen te vinden, dus vermoedelijk betreft het niet meer dan het simpelweg inhuren van de beste man. In ieder geval zorgde het er in 2009 voor dat onze nationale ether tijdelijk net wat interessanter klonk dan normaal.

https://youtube.com/devicesupport

Tags: , , , , , , , ,

-->