nummer van 11/02/2013 door

‘Mississippi Goddam’ van Nina Simone

Pianiste, zangeres, activiste

https://youtube.com/devicesupport

“Success is the best revenge”, zei Eunice Waymon in de zomer van 2000. Ze was eregast tijdens de tiende Diamond Award for Excellence, georganiseerd door de International Association of African American Music. Op wraak was Waymon al lang uit. Wraak, eerherstel en gerechtigheid. Als klein meisje was ze afgewezen door het prestigieuze Curtis Institute of Music. Nu werd ze geprezen voor haar waardevolle bijdrage aan de zwarte muziek. Wraak is zoet, zeker wanneer je ervan overtuigd bent dat je ras aan de basis ligt van de afwijzing. Tijdens een interview in 1991 gaf de zangeres/pianiste, zeker van het feit dat ze beter was dan andere kandidaten, toe jarenlang verbitterd geweest te zijn over de afwijzing. Het was echter een vermomde zegen. Eunice Waymon was muzikante in hart en nieren, dus begon ze popmuziek te spelen in bars. Om haar familie de schande te besparen nam ze een artiestennaam aan. Vanaf dan ging ze door het leven als Nina Simone.

Voorop in de strijd

Nina Simone zou het onrecht dat Eunice Waymon aangedaan was niet snel vergeten. De afwijzing van Curtis zou een constante herinnering blijven aan wat voor een land ze Amerika vond. Ze was opgegroeid in het Jim Crow-Zuiden en ervoer dat het in het Noorden al niet veel beter was. Overal schenen mensen wel te denken, “if you’re black, step back.” De getergde zangeres was ondertussen naar New York verhuisd. Daar kwam ze in contact met geëngageerde schrijvers zoals Lorraine Hansberry, auteur van het toneelstuk Raisin In The Sun en dochter van vastgoedmakelaar die in de jaren veertig een belangrijke rechtszaak over racisme won. Tot dan was Nina Simone een ontevreden zwarte vrouw. Hansberry was de katalysator die de militant in haar naar boven haalde. Ze voelde zich steeds meer als een outcast en zag zichzelf “as a black person in a country run by white people and a woman in a world run by men.”

Nina Simone zette vanaf 1963 haar burgerrechtenpet op en kleedde zich traditioneel Afrikaans.

Nina Simone zette vanaf 1963 haar civil rightspet op en kleedde zich traditioneel Afrikaans.

Simone trok zich het onrecht dat Afro-Amerikanen aangedaan werd steeds meer aan. “All the truths that I had denied to myself for so long rose up and slapped me in the face,” zei de zangeres hierover. De aanslag op een kerk in Birmingham, Alabama en de moord op burgerrechtenactivist Medgar Evers waren “final pieces of a jigsaw that made no sense until you fitted the whole thing together.” Simone besefte toen pas echt wat het betekende of zwart te zijn in het Amerika van 1963. Ze zette zich af van het intellectuele verzet van haar goede vriendin Lorraine en sprak zich uit voor een gewelddadige revolutie. “It came as a rush of fury, hatred and determination.”

 

Choose your weapon

In haar woede, en overtuigd van de noodzaak aan zelfverdediging, kocht Nina Simone een pistool. Haar man, een voormalig politieagent uit New York, kende de gevaren van wapens maar al te goed en waarschuwde haar. “Nina, you don’t know anything about killing,”zei hij. “The only thing you’ve got is music.” Simone kwam tot inkeer en zette zich achter de piano.

Alabama’s got me so upset.
Tennessee made me lose me rest
And everybody knows about Mississippi Goddam!

Een uur later was Nina Simones eerste civil rights anthem een feit. Daar zou het niet bij blijven. ‘Four Woman’, een interpretative van het Billy Holiday-nummer ‘Strange Fruit’ en natuurlijk ‘Young, Gifted and Black’ zijn maar een paar liedjes uit haar beruchte Civil Rights periode (1964 – 1974). Nina Simone wilde strijden voor een onafhankelijke zwarte staat en deed dit door de burgerrechtenbeweging een soundtrack te geven. Ze trad op tijdens de beroemde optocht van Selma naar Montgomery en bij de begrafenis van Marin Luther King, maar wat misschien nog belangrijker was, is dat ze altijd haar mening te kennen gaf. “She was Black before it was fashionable to be Black,” zei Gil Scott-Heron, nog zo’n uitgesproken voorvechter van de zwarte zaak. Ze was de Black poetess of protest.

Deze maand komt er een speciale box uit met drie cd’s en een dvd. Dat dit net nu gebeurt, is niet meer dan passend, want in februari vieren Amerikanen Black History Month. Het is een herdenkingsfeest dat niet vrij van controverse is. Velen spreken er schande van dat een geschiedenis van lijden en onderdrukking herleid wordt tot één maand. Toch, er is misschien geen betere maand om Simone te eren. Daarom geven wij, met medewerking van Music on Vinyl, vandaag vier lp’s van Nina Simone weg. Wil je deze winnen? Ga dan naar onze Facebookpagina.

Win vier Nina Simone lp's bij Nummer Van De Dag

Tags: , , , , , , , ,

-->