nummer van 03/01/2013 door

‘Gypsy Blue’ van Freddie Hubbard

‘Ik hield van Tina Brooks’

Freddie Hubbard – Gypsy Blue

Eind jaren veertig werd de langspeelplaat geïntroduceerd. Door de lagere snelheid en kleinere groefafstand kon er veel meer muziek op worden geplaatst: wel een half uur per kant. Al snel maakte jazzlabel Blue Note daar handig gebruik van en het label kwam er in de jaren vijftig en zestig bekend om te staan dat de liedjes op zijn platen langer waren dan iedereen gewend was. Voor die tijd moesten jazzmuzikanten het namelijk doen met de 78 toeren-platen, waarop per kant maar ruimte was voor een liedje van maximaal vijf minuten. Die Blue Note-platen veranderden ons hele idee van muziek. In plaats van één nummer te luisteren, kregen we platen met langere nummers en dynamiek. Wilde bebop afgewisseld met een ballad. Zoals op Open Sesame (1960) van Freddie Hubbard bijvoorbeeld.

Open Sesame (1960) met de jonge Freddie Hubbard op de cover.

Open Sesame (1960) met de jonge Freddie Hubbard op de cover.

Rolmodel

Open Sesame is het allereerste album dat trompettist Freddie Hubbard als bandleider maakte. Hij was 22 toen hij de plaat opnam. Dat deden ze in in één dag. Zo ging dat. Die jazzmuzikanten wisten dat ze goed konden spelen en dat hun spel alleen maar beter werd als ze probeerden op de momenten dat de tape rolde, een chemie te creëren in de studio. Daarnaast speelden natuurlijk tijd en geld ook een rol.

Twee jaar voor Open Sesame was Hubbard vanuit zijn geboortestad Indianapolis naar New York gekomen en had met bekende jazznamen zoals Sonny Rollins en Quincy Jones gespeeld. Zijn toon en techniek werden overal geroemd; van korte, snelle en duidelijk gearticuleerde noten tot mooie vloeiende melodieën. En ook de manier waarop hij zijn noten boog en de vibrato die hij daar aan toevoegde, zorgden ervoor dat Hubbards naam rond ging zingen in het wereldje van nachtclubs en muzikanten. Hij liet het moeilijke zo ontzettend makkelijk klinken. Al snel werden zijn kenmerkende manieren ‘Hubbardisms’ gedoopt. Het was dan ook Miles Davis die er voor zorgde dat Hubbard voor Blue Note zijn debuutplaat mocht opnemen. Freddie Hubbard werd hierdoor een van de rolmodellen op de trompet in de jazzwereld vanaf de jaren zestig.

Tina Brooks

Tina Brooks blaast de longen uit zijn lijf.

Tina Brooks blaast de longen uit zijn lijf.

‘Gypsy Blue’ is een van de nummers op Open Sesame. Hoewel Hubbard bijna al zijn kwaliteiten laat horen als hij op 2:15 op spectaculaire wijze in zijn solo duikt, is Tina Brooks de echte ster van dit nummer. Saxofonist Tina Brooks – Tina van Teeny, zijn bijnaam in zijn tienertijd – schreef het nummer voor Hubbards debuutplaat en neemt zelf de eerste solo voor zijn rekening. “Ik hield van Tina”, zei Hubbard later. “Hij kon zomaar on the spot muziek schrijven en het was schitterend. ‘Gypsy Blue’ schreef hij voor mij en ik hield van het nummer. Tina zorgde ervoor dat mijn eerste opname als bandleider bijzonder was. Hij speelde zo mooi.”

Brooks, zes jaar ouder dan Hubbard, was ook een aanstormend talent. Maar zijn carrière werd in de knop gebroken. Na 1961 nam hij namelijk niets meer op, geplaagd door zijn heroïneverslaving. In 1974 stierf hij aan leverfalen, een van de complicaties van de jarenlange drugsverslaving en de daarmee gepaard gaande slechte gezondheid.

True Blue (1960), van Tina Brooks. Zijn enige eigen plaat waarvan hij het levenslicht zag.

True Blue (1960), van Tina Brooks. Zijn enige eigen plaat waarvan hij het levenslicht zag.

Ongeluk

Ook zijn muzikale carrière werd geplaagd door ongeluk. Hij nam vier platen op als bandleider, maar van slechts één daarvan zag hij ooit het levenslicht. De eerste, Minor Move uit 1958, kwam na de opnames op de plank terecht en werd pas in 1980 officieel uitgebracht door Blue Note. Zijn tweede plaat, True Blue (1960), kwam wel uit tijdens zijn leven, maar tegelijkertijd met Open Sesame van Hubbard waarop Brooks zelf dus ook een glansrol vervulde. Maar Blue Note had de handen vol aan Open Sesame en deed weinig aan de promotie van True Blue. Die kwam daardoor maar mondjesmaat op de draaitafels van jazzliefhebbers te liggen. De andere twee platen die Brooks in 1960 en 1961 opnam, kwamen net als zijn eerste pas jaren na zijn dood uit. Het zal hem als muzikant niet echt gemotiveerd hebben dat hij drie platen op de plank had liggen en er slechts eentje in omloop was (waarvoor het label ook nog eens weinig deed om die aan de man te brengen).

Gelukkig is er ‘Gypsy Blue’. Daarop is te horen hoeveel plezier Brooks had om muziek te maken. Luister maar eens naar de speelse melodieën die hij samen met Hubbard speelt in het begin en op het eind.

Tags: , , , , , , , , , ,

-->