nummer van 13/07/2012 door

‘Move On Up A Little Higher’ van Mahalia Jackson

Reik naar het hoogste, doe het voor Mahalia

"Move On Up A Little Higher"- Mahalia Jackson

Zoals het een groots gospelzangeres betaamt, vraagt Mahalia Jackson je in ‘Move On Up A Little Higher’ je even tot de hemel te richten. De boodschap die luidt: het is nu moeilijk, maar in de toekomst ziet het er allemaal weer beter uit. Oftewel, erger dan dit wordt het niet. Morgen weer een dag. Even door de zure appel heen bijten. Het komt goed. Het kan niet altijd feest zijn. Zeurpiet.

Iets in die trant, zeg maar.

De heerlijkheid waar wij allen naar streven, hoefde volgens Mahalia echter niet alleen in hemelse sferen te worden gezocht (halleluja!);  zolang mensen hoog zouden blijven inzetten en continu het beste uit zichzelf zouden proberen te halen, werd die hemel op aard ook wel gevonden. Met ‘mensen’ verwees tekstschrijver Rev William Brewster overigens naar zwarte mensen; zij waren het die in zijn ogen gestimuleerd moesten worden hogerop te komen. We praten 1947, een goede tien jaar voor burgerrechtenbewegingen en Martin Luther King-speeches, een tijd waarin miljoenen Afro-Amerikanen desondanks konden luisteren naar een betoverende stem die aandrong op hun waarde als mens, een stem die hen aanmoedigde zich in opwaartse richting te mobiliseren. De single ging acht miljoen keer over de toonbank en werd daarmee de bestverkochte gospelplaat allertijden. Mahalia zou in 1963 alsnog een sleutelrol spelen tijdens de protesten in Washington, waar Martin Luther King zijn befaamde ‘I Have A Dream…’-speech gaf. Op zijn verzoek zong zij zowel ‘I’ve Been ‘Buked, and I’ve Been Scorned’ als ‘How I Got Over’, ten overstaande van 250.000 mensen. En of dat indruk maakte.[1]

Mahalia had genoeg meegemaakt om een dergelijk protest te kunnen leiden. Haar jeugd in New Orleans, die zich het beste laat samenvatten als arm en ongelukkig, bewoog haar op haar zestiende levensjaar naar Chicago. Zingen in een lokaal kerkkoor was iets dat Mahalia in haar nieuwe woonplaats gelijk weer oppikte. Dat bleef niet onopgemerkt; al gauw toerde ze langs kerken door het hele land, samen met de Johnson Gospel Singers. Na wat onsuccesvolle singles te hebben uitgebracht tekende Mahalia in 1947 bij Apollo (Records). Dat bleek een keerpunt; ‘Move On Up…’ werd opgenomen en de kerken werden beetje bij beetje ingeruild voor concertzalen. Minstens zo populair was Mahalia bij blanke muziekliefhebbers en het duurde dan ook niet lang voordat zij werd gezien als het boegbeeld van de gospelmuziek. Ze had er ook wel het hoofd voor, moet ik zeggen.

‘Move On Up…’ is een sprekend voorbeeld van de weg die Mahalia tot aan haar dood in 1972 zou afleggen. Ondanks haar sociale afkomst schopte ze het tot superster; ze was een van de grootste entertainers die haar land rijk was, had voor maar liefst vijf Amerikaanse presidenten gezongen. In het vrij schattige intro van het nummer hierboven stelt ze dan ook: “This song has carried me from the backwaters of Louisiana to the great halls of Europe.” Maar als zij hoger op de sociale ladder kon komen, waarom dan niet andere Afro-Amerikanen? Ze hadden niet haar stem, uiteraard. Een stem die bergen kon verzetten, urgent en autoritair, zonder aan flair en gezelligheid in te boeten. Toch gaf Mahalia zwart Amerika een schop onder de kont door steevast te zeggen: zwelg niet in medelijden, maar reik naar het hoogste. Blijf doorgaan, geef niet op. De manier waarop zij in elke noot geloofde en haar rotsvaste geloof in elke noot legde, nam elke twijfel of aarzeling weg. Als Afro-Amerikaan opgroeiend onder het juk van segregatie wist je: je moest niet alleen verantwoording afleggen aan God, Mahalia keek evengoed mee.

  1. [1]Informatie over dit nummer haalde ik oa uit: Laurence Cole, Deep Soul Ballads (2012).

Tags: , , , , , ,

-->