nummer van 19/05/2012 door

‘Scarecrow on a killer slant’ van Liars

Yuri Landman, de Moodswinger en wat geweld

Liars – Scarecrows On A Killer Slant

Yuri Landman. De Nederlandse kunstenaar die zijn carrière begon als striptekenaar en later een manier vond om, op zijn manier, mee te bouwen aan het geluid van zijn favoriete bands. Landman had enig succes als striptekenaar, maar gaf na het winnen van prijzen voor zijn autobiografische stripromans het tekenen op, volgde een opleiding meubelmakerij en houtbewerking en ging weer tijd steken in één van zijn andere liefdes: muziek. Wat erna volgde lijkt op een simpele som der delen: Landman zette zijn meubelmakerij-opleiding in voor muziek en tegenwoordig bouwt hij zijn eigen muziekinstrumenten. Vaarwel stripwereld, hallo rock´n roll.

Aanvankelijk maakte hij instrumenten voor zichzelf en was het vooral een persoonlijke ontdekkingstocht naar klanken, met als hoogste doel het vinden van de zogenaamde ‘koortsklank’ (een geluid dat Landman hoort tijdens koortsaangewakkerde hallucinaties). Maar inmiddels spelen ook (of vooral) anderen met zijn ingenieuze snaarinstrumenten: Blood Red Shoes, the Dodos, dEUS, the Veils. Voor een van zijn bekendste klanten, Lee Ranaldo van Sonic Youth, maakte hij een Moonlander (links op de afbeelding rechts). Er zijn maar twee Moonlanders op de wereld: de ene is van Ranaldo, de ander houdt Landman zelf.

Een ander instrument waar Landman bekend om staat is de Moodswinger (rechts op de afbeelding). De Moodswinger heeft net als de Moonlander veel weg van een elektrische gitaar maar hoort in werkelijkheid in de categorie van de citers (instrumenten met klankbodems die in hun geheel bespannen zijn met snaren). Het categorische verschil zit in het feit dat de Moodswinger een derde brug heeft en daarom geen gebruik maakt van de gitaarfretten. Door de brug te verplaatsen, deel je de gitaarsnaren in tweeën en als je vervolgens de snaar aanslaat aan de kant waar de pickup niet zit, maak je een geluid waar zowel een boventoon als een grondtoon in zit. Dat geluid is, afhankelijk van de breukverhouding die je maakt in termen van de snaarverdeling, consonant of dissonant.

Samen met de Moodswinger reist Landman tegenwoordig de wereld over om workshops over te geven over de werking van het instrument en leert hij mensen hoe ze binnen vier uur een eigen, versimpelde, versie van de Moodswinger kunnen maken (de Home Swinger). Zowel de Moodswinger als de Home Swinger maken sinds 2010 deel uit van de collectie van het Musical Instrument Museum, in Phoenix, Arizona. Zijn carrière als striptekenaar ligt ver achter hem, maar Landman zal geen spijt hebben.

Waarom hebben we het eigenlijk over Landman en zijn Moodswinger? Om te zeggen dat een band genaamd Liars ook gebruik maakt van de Moodswinger en dat zij ervoor gezorgd hebben dat je net hebt geluisterd naar één van de lompste (en leukste) drie-noten riffs van de afgelopen tien jaar.[1]

Liars staat 8 juni in Tivoli 

  1. [1] Landman maakte zijn eerst Moodswinger zelfs speciaal voor de gitarist van Liars, Aaron Hemphill.

Tags: , , , ,

-->