nummer van 25/12/2011 door Thomas van Aalten

‘Sister Europe’ van The Psychedelic Furs

Ja, het is kerst. Maar goede kerstmuziek vind je al op het blog Chrismas A Go Go!, dus vandaag een gastblog zoals je dat elke zondag van ons gewend bent. Schrijver Thomas van Aalten bracht begin dit jaar zijn zesde roman ‘De Schuldigen‘ uit; iets met kunst, Dubai, crisis en doorgedraaide bankiers. Daarnaast publiceert hij in diverse media over popcultuur. Namens Thomas van Aalten en de gehele redactie: muzikale kerstdagen gewenst! 

Psychedelic Furs, sister europe

De popindustrie is oneerlijk, grillig en meedogenloos, net als de hedendaagse Europese economie. Onlangs luisterde ik weer eens de track ‘Sister Europe’ (1980) van The Psychedelic Furs, en het was alsof een donker liefdesliedje ineens op een zwanenzang van Europa leek. The Furs is een van mijn lievelingsbands, en niet alleen vanwege de doorgaans prima albums. Het heeft ook te maken met de bijbehorende tragiek van de underdogstatus. Men leze daarvoor het boek Beautiful Chaos van Dave Thompson, uit 2004. De bandleden van The Furs grepen overal net naast: Bowie hád hun plaat kunnen produceren. Ze hádden overal kunnen doorbreken. Maar ja.

Ik kocht een paar jaar geleden voor een grijpstuiver een dvd van The Psychedelic Furs, live in the House of Blues. De band rond Richard Butler (zang) en zijn broer Tim (bas) had nog de sympathie van weleer, maar met een sessiedrummer en iets te gladde gitarist Richard Fortus (o.a. Guns N’ Roses) in de gelederen had het weinig te maken met het typische postpunk-combo dat het ooit was. Ik was blij dat een gezond ogende Richard Butler plezier had in zijn werk. Hier was geen man ten onder gegaan aan teleurstelling in de muziekindustrie, of aan drankmisbruik. Dat had makkelijk gekund. In het eerder genoemde Beautiful Chaos kunnen we lezen waarom. Zoals het succes er bijna was, waren er ook de bijna-electrocuties tijdens videoclips en bijna-sterfgevallen door overdadige drankinname.

The Psychedelic Furs is typisch zo’n band die vooral geliefd is bij muzikanten. En met name bands uit de Verenigde Staten, die schijnbaar de oversteek van de new wave wel interessant vinden: Mercury Rev, The Foo Fighters en zelfs Korn hebben de Furs ooit gecovered of als inspiratiebron genoemd. Het grote publiek kent mogelijk het melancholieke ‘The Ghost in You’ dat voorbij kwam in Sophia Coppola’s film Lost in Translation, of – langer geleden – de opgepoetste variant van ‘Pretty in Pink’, uit de gelijknamige succesvolle tienerfilm uit 1986, maar daarna houdt het op. Niemand zal vermoedelijk ooit praten over het titelloze debuutalbum (1980) van the Psychedelic Furs als een van de beste debuutplaten van de jaren 80. Zelfs Echo & The Bunnymen krijgt doorgaans meer credits en wordt vaker genoemd in de muziekkronieken. Tegenwoordig is zanger Richard Butler vooral kunstschilder. Hij exposeert nu en dan.

In de beginjaren werd de band gedefinieerd door de bij vlagen onzuivere saxofoongeluid van Duncan Kilburn en de zeurende rauwe stem van frontman Richard Butler. In de song ‘Sister Europe’ hangt dezelfde sfeer die je ook op het debuutalbum Three Imaginairy Boys (1979) van The Cure herkent: verveeld en bozig, maar toch fris. Misschien lag het aan de Zuid-Engelse zeelucht, waardoor het allemaal net wat meer ‘arty’ klinkt dan de echte punk uit die tijd. Maar waar Robert Smith zou uitgroeien tot een miljoenenverkopende icoon die in de 21e eeuw gerust nog een Ahoy kan vullen, bracht Richard Butler in 2009 een solo-album uit dat aan de gerenommeerde muziekpers voorbijging.

Toch is het debuutalbum niet eens mijn favoriete Furs-plaat. Dat is namelijk Mirror Moves (1984), geproduceerd door Keith Forsey. En ja, dat was de producer die ook Billy Idol tot grote hoogten heeft gebracht. Tegenwoordig is het geluid van midi-aangestuurde drums en dictatoriaal strakke gitaarpartijen een doodzonde of een teken van wansmaak, en misschien heeft dat The Furs de das omgedaan, qua erkenning. Het klinkt in de oren van de purist misschien gedateerd, in tegenstelling tot de eerste twee albums, vol uit de maat lopende baspartijen en vooral die slepende, soms snerende stem van Butler: “lonely in a crowded room, the radio plays out of tune so silently / the radio upon the floor is stupid, it plays Aznavour so out of key” in ‘Sister Europe’. Ik ben blij dat ik nog regelmatig getuige kan zijn van dat soort vervlogen postpunkdromen. Nee, zo’n soort band zal je niet snel meer aantreffen bij Giel of Matthijs. Goddank. The Psychedelic Furs werd en bleef een cultband. Misschien maar het beste ook.

Tags: , , , , , , , , , , , ,

-->