nummer van 29/10/2011 door

‘What difference does it make’ door Stranded Horse

Covers spelen op de kora

Stranded Horse – What difference does it make

Na een paar jaar onder de naam Encre folkmuziek geschreven te hebben, raakte de Fransman Yann Tambour uitgekeken op zijn gitaar. Zoekend naar inspiratie vergezelde hij een vriend naar een jazzfestival waar hij tijdens een concert van een Somalische band opeens oog in oog stond met zijn toekomstige compagnon: de kora. Hij moest en zou snel zijn eigen kora hebben. Hij kocht er een in Berlijn, realiseerde zich dat het helemaal niet in zijn auto paste, haalde het later alsnog op, veranderde zijn naam in thee, Stranded Horse, haalde nog later ‘thee’ weg en heeft nu vier kora-albums op zijn naam staan.

De kora

De kora is een West-Afrikaans instrument dat doorgaans tot een harpsoort wordt gerekend. Het bestaat uit een grote kalebas die in tweeën gesneden is en waar een dierenhuid op bespannen is, en een lange mahoniehouten hals. De 21 snaren die het instrument telt zitten aan de hals vast; 10 rechts en 11 links. Om kora te spelen, ga je tegenover het instrument zitten, met de snaren het dichtst naar je toe en speel je met je twee duimen en wijsvingers. De twee houten handvaten op de kalebas zijn er om je handen op te kunnen laten rusten terwijl je tokkelt. In het getokkel geeft de kora de mogelijkheid zowel de bas als de bovenliggende melodie te laten klinken. Dit korte filmpje van kora-held Toumani Diabaté laat het goed zien en horen.[1]

Voor een traditionele kora-speler (een ‘Jali’) maakt het spelen van de kora deel uit van een levensfilosofie waarin het instrument een helende functie heeft. Als je je oren spitst op de ritmische bas-laag van kora-muziek is het een beetje voor te stellen: de noten die zich alsmaar blijven herhalen zouden (in de juiste omstandigheden) inderdaad hypnotiserend kunnen werken. Volgens oude legendes kon het veel en lang naar kora-muziek luisteren zelfs tot geestreinigende hallucinaties leiden. Je speelde niet zomaar een riedeltje op de kora; het was een serieus en krachtig instrument waar met zorg mee om moest worden gegaan. Om er zeker van te zijn dat het in goede handen terecht kwam, leerden jongere generaties de kora uitsluitend van oudere en wijzere Jali’s spelen. Van niemand anders.

Nieuwe school, nieuwe stijl

Tambour heeft, geheel tegen de tradities in, zijn eigen lesmethode gevolgd. Via Youtube leerde hij zijn kora te stemmen en zijn oren trainde hij verder met de muziek van Diabaté. Het resultaat is een kora met een nieuwe functie en een afwijkend geluid; Tambours kora is een echt begeleidinginstrument dat een leidende zangpartij ondersteunt, zoals een gitaar dat ook zou doen. Misschien kan je als westers geschoolde muzikant deze benadering van muziekcompositie simpelweg nooit helemaal van je afschudden, zelfs niet met een Afrikaans instrument in je handen. Het resultaat is hoe dan ook bijzonder; de kora, door Tambour (deels) losgekoppeld van zijn geschiedenis en bijbehorende regels, in een (hele goede) cover van The Smiths.

What Difference Does It Make? – The Smiths (Audio Only)

  1. [1]Diabaté won in 2005 samen met Ali Farka Touré een Grammy voor de plaat In the Heart of the Moon.

Tags: , , , , , , ,

-->